Mustafa İlhan / Viyana

Usta sanatçı Fuat Saka’nın göç temasını senfonik bir anlatımla işlediği dev eseri “Göç Senfonisi – Karanlık Sular”, Avrupa turnesinin ardından bu kez Ege kıyılarında sanatseverlerle buluşmaya hazırlanıyor. Muğla Büyükşehir Belediyesi’nin ev sahipliğinde sahnelenecek olan eser; göç yollarında yaşamını yitirenlerin acısını, geride kalanların trajedisini ve umut arayışını evrensel bir müzik diliyle sahneye taşıyor.

Fuat Saka’nın imzasını taşıyan bu güçlü çığlık, 3 Temmuz Cuma akşamı saat 21:00’de Bodrum Şevket Sabancı Parkı, 4 Temmuz Cumartesi akşamı saat 21:00’de ise Datça Amfi Tiyatro’da dinleyiciyle buluşacak.

Kıyıya Vurmuş Cesetlerin Ağıdı ve İnsani Sorumluluk

Karanlık Sular (Dark Waters) ile insanlık tarihi boyunca çeşitli nedenlerle yaşanan göçlerin hazin hikayeleri suya yansıtılıyor. Açlık, yoksulluk, susuzluk, ırkçılık ve savaşlar, tarih boyunca göç yollarının hüzünlü notaları oldu.

Göç Senfonisi ile kıyıya vurmuş cesetlerin ağıdını, ölümle yaşam arasında sıkışıp kalmış insanların varolma mücadelesini anlatan Fuat Saka, bu eserle hepimizi birer “dünya vatandaşı” olmaya davet ederek, insani sorumluluk almamızı bekliyor.

4 Yıllık Emeğin ve Evrensel Ortaklığın Ürünü

Fuat Saka’nın pandemi döneminde, 2020 yılında bestelemeye başladığı ve hazırlıklarını Datça’daki evinde gerçekleştirdiği senfoni, Yunanlı Sanatçı dostu Besteci ve Orkestratör Vangelis Zografos ile birlikte yürütülen 8 aylık yoğun bir emeğin sonunda hayata geçti. Atina ile Datça arasında kurulan online iletişim köprüsüyle tamamlanan eserin orkestrasyonunu da yine Zografos üstlendi.

Yaklaşık bir buçuk saat süren bu dev yapıt, beşi enstrümantal ve beşi sözlü olmak üzere toplam 10 bölümden oluşuyor. Senfoni bünyesinde, 1960’lı yılların başında Almanya’ya göç ettikten sonra genç yaşta hayatını kaybeden Fuat Saka’nın kardeşi Sürap Saka’ya ithaf edilen “Nereye” adlı dramatik bir ağıt da yer alıyor.

Usta sanatçı, bizzat yaşadığı 20 yıllık sürgünlük ve göç deneyiminden yola çıkarak bestelediği bu eseri şu sözlerle özetliyor:

“İnsanlığın bitmeyen dramına günümüzde de şahit olmak, sanatçı duyarlılığımın çığlığına yansıyor. Bizzat göçü yaşamış birisi olarak göçün yarattığı travmaları, evrensel dil olan notalara dökerek, çekilen acılara ortak olmak istedim. Projeyi, Atina ile Datça arasında kurduğumuz online iletişim ile başarılı bir şekilde tamamlayabildik.”

Sınırları Aşan Dev Kadro

Bodrum ve Datça konserlerinde, Muğla Büyükşehir Belediyesi Senfoni Orkestrası’na uluslararası sanatçılardan oluşan dev bir kadro eşlik edecek:

• Orkestra: Muğla Büyükşehir Belediyesi Senfoni Orkestrası eseri seslendirecek. (Orkestral düzenlemeler Vangelis Zografos imzasını taşıyor).
• Şef: Konserlerin orkestra şefliğini Anastasios Symeonidis üstlenecek.
• Besteci ve Kompozitör: Fuat Saka
• Vokal / Solistler: Sahnede mikrofon başında Ioanna Forti ve Fuat Saka yer alacak.
• Enstrümanlar: Girit kemençesinde Zacharias Spyridakis, kavalda ise Cihan Yurtçu benzersiz ezgileriyle kadroda yer alıyor.

İstanbul’dan Almanya’ya: “Karanlık Sular”ın Yolculuğu

Dünya prömiyerini 21 Haziran 2022’de İstanbul Harbiye Cemil Topuzlu Açık Hava Tiyatrosu’nda yapan Göç Senfonisi, o günden bu yana büyük ses getirdi. 6 Şubat depremlerinin ardından hayatını kaybedenlerin anısına Hatay-Defne’de de seslendirilen eser, ardından çıktığı Avrupa Turu kapsamında Köln Filarmoni ve Münster’de sahne aldı. Senfoni son olarak Aralık 2025’te Almanya’nın Siegen kentinde, Avrupa’nın en genç şeflerinden Luka Hauser yönetiminde kitlelerle buluşarak uluslararası beğeni topladı.

“Göçe Zorlayanlara Karşı Kurulan Bir Barikat”

Dark Waters – Karanlık Sular Göç Senfonisi sürecine katkı sunan eğitim bilimci Ayhan Ural, eserin felsefi derinliğini şu sözlerle nitelendiriyor:

“Göçe zorlananların duygularını anlama çabasının bir ürünü olan bu senfonideki her nota ve tını; onların yaşam mücadelesini destekleyen bir dayanışma eylemidir. Ortak direnişimiz olarak icra edilen, söylenen ve dinlenilen bu senfoni, aynı zamanda göçe zorlayanlara karşı kurulan bir barikattır.”

Fuat Saka Hakkında

1952 yılında İstanbul’da doğan Fuat Saka, çocukluk ve gençlik yıllarını Trabzon’da geçirdi. Müzik eğitimine küçük yaşlarda başlayan sanatçı, 1980 askeri darbesinin ardından yurt dışına çıktı ve uzun yıllar sürgünde yaşadı. Bu dönemde özellikle Karadeniz müziğine getirdiği yenilikçi ve çok sesli yaklaşımla tanınan Saka, müzik çevrelerinde “Karadeniz müziğinde devrim yapan adam” olarak anıldı.

Bugüne kadar 33 albüm ve sayısız büyük projeye imza atan usta sanatçı, Anadolu Ateşi’nin Karadeniz dansları için besteler yaptı ve dünyanın birçok ülkesinde konserler verdi. Son yıllarda imza attığı “Göç Senfonisi: Karanlık Sular” projesiyle uluslararası arenada büyük takdir toplayan Saka, halihazırda yaşamını sürdürdüğü Datça’da yeni albüm ve senfonik projeler üzerindeki çalışmalarına devam ediyor.

Dünya 1 Mayıs İşçi Bayramı’na hazırlanırken, emeğin ve göçün sesi sanatla yankılanıyor. Usta sanatçı Fuat Saka’nın sürgün ve aidiyet hikayesini anlatan, yönetmenliğini Mert Güncüer’in üstlendiği “Bir Sürgünün Not Defteri – Misina” belgeseli, 21. Uluslararası İşçi Filmleri Festivali’nin resmi seçkisinde yer alarak 1 Mayıs coşkusuna anlamlı bir katkı sundu.

Haber Merkezi/Viyana

Dünya genelinde milyonlarca emekçi 1 Mayıs İşçi Bayramı’nın coşkusuna ve hak arama mücadelesine hazırlanırken; sanat dünyası da bu anlamlı günü “emeğin ve göçün” hikayeleriyle selamlıyor. Bu yıl “Sessizlerin Sesi” temasıyla 21. kez perdelerini açan Uluslararası İşçi Filmleri Festivali (İFF), usta sanatçı Fuat Saka’nın sarsıcı hayat hikayesini konu alan “Bir Sürgünün Not Defteri: Misina” belgeseline kapılarını açarak 1 Mayıs kutlamalarına sanatsal bir boyut kattı.

Yarın meydanlarda işçi hakları, adalet ve özgürlük sloganları yükselirken; festival ekranlarında da sürgünle geçen yirmi yılın, kaybolmayan bir aidiyet duygusunun ve notalarla örülen bir direnişin öyküsü konuşulacak. Yönetmenliğini Mert Güncüer’in üstlendiği yapım, festivalin resmi seçkisinde yer alarak, toplumsal hafızayı diri tutan en önemli eserlerden biri olarak izleyiciyle buluşuyor.

Sürgünden Meydanlara Bir Ses: 20 Yıllık Hasretin Notaları

Yönetmen koltuğunda Mert Güncüer’in oturduğu belgesel, sadece bir sanatçının biyografisini değil; aynı zamanda bir dönemin siyasi iklimini ve bitmek bilmeyen “aidiyet” arayışını merkezine alıyor.

“Bir Sürgünün Not Defteri: Misina”, siyasi görüşleri ve 1979 arifesinde uğradığı faşist saldırı nedeniyle 1980 darbesinden hemen önce Türkiye’yi terk etmek zorunda kalan devrimci müzisyen Fuat Saka’nın anıları etrafında gelişiyor. Kaçışının ardından yaklaşık 20 yılını sürgünde geçiren Saka’nın müziği de bu süreçte şekilleniyor. Sürgüne beraberinde götürdüğü Anadolu melodilerini farklı kültürlerin tınılarıyla harmanlayan usta sanatçı, bugün “Dünya Müziği” olarak adlandırılan türün de öncülerinden biri haline geliyor. Yapım, izleyiciyi zamanda ileri ve geri götürürken, Saka’nın hayatındaki iniş çıkışları ve gurbette geçen yirmi yılın sanatsal dönüşümünü gözler önüne seriyor.

“Sessizlerin Sesi Olmak”

1 Mayıs arifesinde gelen bu haber, festivalin bu yılki sloganı olan “Sessizlerin Sesi” temasıyla da tam örtüşüyor. SPÖ gibi geleneksel yapıların kimlik krizi yaşadığı, basın özgürlüğünün kısıtlandığı bir dönemde; Fuat Saka gibi sanatçıların göçmen ve işçi sınıfının hafızasını taze tutan işleri, toplumsal belleği diri tutuyor.

Editör Notu: Misina’daki Düğüm

Fuat Saka, onlarca yıl boyunca Avrupa’nın meydanlarında işçilerle beraber türküler söyledi, gurbetin yükünü notalarıyla hafifletti. Bugün “Bir Sürgünün Not Defteri – Misina” belgeselinin bir İşçi Filmleri Festivali’nde yer alması, sanatın en büyük eylem olduğunu bir kez daha hatırlatıyor. Yarın 1 Mayıs… Kimileri sloganıyla, kimileri de Fuat Saka gibi “notalarıyla” meydanda olacak. İyi ki varsın usta!