Avusturya Federal Başbakanlığı’nda düzenlenen ortak basın toplantısında, ülkede tanınan altı yerleşik etnik grubun tamamının anayasal güvence altına alınacağı ve Karintiya’daki iki dilli yargı sisteminin korunması için yeni yetkinlik merkezleri kurulacağı açıklandı.
Haber Merkezi / Viyana
Federal Başbakanlık bünyesinde Etnik Gruplardan Sorumlu Federal Bakan Claudia Bauer ve Adalet Bakanı Anna Sporrer, Federal Başbakanlık binasında gerçekleştirdikleri ortak basın toplantısında, Avusturya’nın yerleşik (otokton) etnik gruplarının güçlendirilmesine yönelik atılacak yeni adımları kamuoyuyla paylaştı. Toplantıda, etnik grupların geleceğine yönelik yasal çerçevenin geliştirilmesi ve Karintiya eyaletindeki iki dilli yargı yetkisine ilişkin düzenlemeler detaylandırıldı.
Tüm Etnik Gruplar İçin Anayasal Güvence ve Forum Girişimi
Federal Bakan Claudia Bauer, Avusturya’daki Hırvat, Sloven, Macar, Slovak, Çek ve Roma etnik gruplarının nesillerdir ülkeyi şekillendirdiğini belirterek, hükümet programında bu gruplara yönelik net bir taahhüt bulunduğunu vurguladı. Etnik Gruplar Yasası’nın bu yıl 50. yılına girdiğini hatırlatan Bauer, bu dönüm noktasını geleceğe dönük politikalar geliştirmek için bir fırsat olarak gördüklerini ifade ederek şu açıklamada bulundu:
“Etnik gruplarımız; dilleri, gelenekleri, kültürleri, tarihleri ve en önemlisi insanlarıyla Avusturya’ya aittir. Bu 50. yıl dönümü, sadece geriye dönüp bakmak için değil, Arizona’da olduğu gibi birlikte ileriye bakmak için bir fırsattır. Siyasi sorumlular olarak bizlerin görevi, etnik grupların gelecekte de ülkemizin ve kimliğimizin canlı bir parçası olarak kalmalarını sağlayacak doğru çerçeve koşulları yaratmaktır.”
Bakan Bauer, bu doğrultuda altı etnik grup danışma konseyi ve uzmanların katılımıyla bir “Etnik Gruplar Forumu” kurulacağını açıkladı. Yapılacak en önemli anayasal hamlelerden birinin ise Avusturya’da resmi olarak tanınan altı yerleşik etnik grubun tamamının anayasal düzlemde güvence altına alınması olacağını belirtti.
Mevcut yasal durumda Hırvat ve Sloven etnik gruplarının Devlet Antlaşması’nın 7. Maddesi uyarınca özel bir anayasal korumaya sahip olduğunu hatırlatan Bakan, Macar, Çek, Slovak ve Roma etnik gruplarının ise şu anda yalnızca bir yönetmelik (Verordnung) ile tanımlandığına dikkat çekti. Bauer, yeni önlemle birlikte altı grubun tamamının anayasada ismen yer alacağını, bunun bir takdir, görünürlük ve saygı işareti olduğunu ifade etti.
Karintiya Eyaletinde İki Dilli Yargı Sisteminin Korunması
Basın toplantısında ele alınan bir diğer önemli başlık ise Karintiya Slovenleri ve bölgedeki iki dilli yargı sistemi oldu. Mahkemelerde kendi etnik dillerini kullanma hakkının önemine değinen Adalet Bakanı Anna Sporrer, konunun yasal ve teknik boyutuna ilişkin şu ifadeleri kullandı:
“Vatandaşların mahkeme önünde kendi etnik dillerini kullanabilmesi, Sloven etnik grubunun önemli ve kendini kanıtlamış bir hakkıdır. Adalet sistemindeki emeklilikler ve iki dilli genç nesil personel eksikliğine rağmen, bu hakkı gelecekte de güvence altına almak istiyoruz. Bunun için sürdürülebilir bir çözüme ihtiyaç vardı.”
Bu sürdürülebilir çözüm kapsamında Bleiburg/Pliberk, Eisenkappel-Vellach/Železna Kapla-Bela ve Ferlach/Borovlje mahkeme lokasyonlarının korunacağını açıklayan Bakan Bauer ise koruma hamlesini şu sözlerle tamamladı:
“Bu süreçte bizim için önemli olan mahkeme lokasyonlarını korumaktı. Bu noktalarda kurulacak yeni iki dilli yetkinlik merkezleri (Kompetenzzentren), vatandaşlarımızın gelecekte de ilk danışma ve taraf işlemlerinden mahkeme usullerine kadar tüm süreçlerde kendi etnik dillerini yargı önünde kullanabilmelerini sağlayacaktır.”
📝Editör Notu:
Avusturya Federal Başbakanlığı tarafından açıklanan bu tarihi anayasal paket, yalnızca ülkede yüzyıllardır yerleşik (otokton) statüde bulunan altı resmi etnik grubu kapsıyor. Avusturya toplumsal ve ekonomik yaşamının en önemli yapı taşlarından birini oluşturan, ülkedeki en büyük göçmen kökenli toplulukların başında gelen Türklerin anadili Türkçe, yasal olarak ‘otokton azınlık dili’ statüsünde bulunmadığı için bu düzenlemenin kapsamı dışında yer alıyor. Dolayısıyla, Avusturya mahkemelerinde resmi olarak tanınan yerleşik azınlık dillerinin (örneğin Karintiya’da Slovence, Burgenland’da Hırvatça) aksine, Türkçe yasal bir hak olarak resmi yargı dili statüsünde kullanılamıyor.
