Viyanalıların kendi mahallelerini bizzat şekillendirdiği “Grätzllabor” projesi birinci yılını rekorlarla kapattı. Aylık 1.300 saatlik gönüllü emekle mahalleler; yeni yeşil alanlara, sosyal buluşma noktalarına ve modern şehircilik çözümlerine kavuşuyor.
Haber Merkezi / Viyana – Viyana Belediyesi ve “Lokale Agenda 21” iş birliğiyle hayata geçirilen Grätzllabor (Mahalle Laboratuvarı), birinci yaşını büyük bir başarı tablosuyla kutluyor. Şehrin 12 farklı bölgesinde aktif olarak yürütülen program, mahalle sakinlerinin bürokrasiye takılmadan kendi yaşam alanlarını bizzat şekillendirmesine olanak tanıyor. 2026 yılı itibarıyla bütçesi ve kapasitesi artırılan proje, vatandaşın “şehir mimarı” olmasının önünü açıyor.
Fikir Vatandaştan, Destek Belediyeden
Viyana İklim ve Demokrasiden Sorumlu Şehir Bakanı Jürgen Czernohorszky, projenin demokratik katılım açısından bir dönüm noktası olduğunu belirtti. Şu an Viyana genelinde yaklaşık 80 proje grubu aktif olarak çalışıyor. Czernohorszky, “İnsanlar tecrübesi olmasa bile fikirlerini getirip hayata geçirebiliyor. Aylık 1.300 saati aşan gönüllü katılım, Viyanalıların sadece konuşmak değil, yaşadıkları yeri bizzat değiştirmek istediklerinin en güçlü kanıtıdır” dedi.
Başarı Hikayesi: Kagran Plauderplatzerl
Projenin en somut ve sevilen örneklerinden biri, Donaustadt (22. Bölge) sakinlerinin hayata geçirdiği “Kagraner Plauderplatzerl” (Kagran Sohbet Köşesi) oldu. Mergenthalerplatz’da hayata geçen bu proje, bir mahalle sakini olan Gabi Ehardt’ın “tüketim zorunluluğu olmadan insanların oturup sohbet edebileceği bir yer” hayaliyle başladı. Belediye desteğiyle kısa sürede hayata geçen proje; pergola, konforlu oturma grupları ve her yaştan insanın buluştuğu yaşayan bir merkeze dönüştü.
Somut Örnekler: Yangın Musluğundan Su Pınarına
Sadece sosyal alanlar değil, yaratıcı kentsel çözümler de bu laboratuvarlardan çıkıyor:
- Penzing’de “Su” Çözümü: Cumberlandstraße’deki bir parklet için eski bir yangın musluğu, bitkileri sulamak ve serinlik sağlamak amacıyla modern bir su alma noktasına dönüştürüldü.
- Neubau’da “Gelecek Bütçesi”: Vatandaşlar, 5.000 Euro’luk bir bütçenin mahallede nereye harcanacağına demokratik oylama ile bizzat kendileri karar veriyor (Demokrasi motoru!).
- Grätzl-Rad: Mahalle sakinlerinin ortaklaşa kullandığı ücretsiz kargo bisikletleri.
- Wurmhotels: Mahalle ölçekli organik atık dönüşüm sistemleri (kompost otelleri).
Hangi Bölgeler Kapsamda?
Okuyucuların en çok merak ettiği “Benim mahallemde var mı?” sorusunun cevabı ise oldukça geniş. Grätzllabor şu an şu 12 bölgede aktif:
- İç İlçeler: 1 (Innere Stadt), 3 (Landstraße), 4 (Wieden), 7 (Neubau), 8 (Josefstadt), 9 (Alsergrund).
- Diğer Bölgeler: 10 (Favoriten), 14 (Penzing), 15 (Rudolfsheim-Fünfhaus), 18 (Währing), 22 (Donaustadt) ve 23 (Liesing).
2026 Bütçesi Artırıldı: 240 Bin Euro Hazır!
Haberin ciddiyetini ve projenin geleceğini simgeleyen finansal rakamlar da yüz güldürüyor. 2025 yılında 150.000 Euro olan bütçe, projenin başarısı ve hükümetin güveniyle 2026 yılı için 240.000 Euro‘ya çıkarıldı. Bu dev fon, mahalle sakinlerinin yaratıcı projelerini hayata geçirmek için hazır bekliyor.
🔍 Haberin Arka Planı: Grätzl Nedir?
Viyana kültüründe “Grätzl”, bir mahallenin veya sokağın yarattığı o küçük, samimi yaşam alanını ifade eder. Grätzllabor projeleri, sadece fiziksel bir değişim değil, aynı zamanda farklı kültürlerden insanların aynı masada fikir üretmesini sağladığı için toplumsal entegrasyonun en güçlü araçlarından biri olarak görülüyor.
📝 Editör Notu: Şehri Birlikte Yeşertiyoruz!
“Daha yaşanabilir bir Viyana” hayali sadece belediye koridorlarında değil, bizzat bizim sokaklarımızda, kapı önlerimizde şekilleniyor. Grätzllabor projesi, bizlere “şikayet etmek yerine inşa etme” şansı tanıyan kıymetli bir kapı aralıyor.
Bizler, çevreci ve yeşil belediyeciliği sadece teknik bir terim olarak değil; komşumuzla diktiğimiz bir fidan, sokağımıza kurduğumuz bir gölgelik ve çocuklarımızın betonlar arasında değil, yeşilin içinde büyümesi olarak görüyoruz. Birlikte yaşamın güzelliği, şehre sadece ‘izleyici’ olarak değil, ‘şekillendirici’ olarak katıldığımızda ortaya çıkıyor.
Sizin de mahalleniz için yeşil bir hayaliniz, sokağınız için çevreci bir fikriniz varsa; gelin bu laboratuvarların bir parçası olun. Unutmayın; 240 bin Euro’luk bu dev fon, bizim yaşam alanlarımızı hep birlikte güzelleştirmemiz için bekliyor. Şehrin geleceğine el birliğiyle imza atmak dileğiyle!
